yedy haber merkezi
Sanatçı Mürüvvet Türkyılmaz’ın yeni kitabı 0°, Yok Kıta ve Rüya, masalları haritalar, rüyalar ve yazı-çizim diliyle buluşturuyor. Pikaresk’ten yayımlanan kitap, gerçek ile hayal, varlık ile yokluk arasındaki sınırları sorgulayan tekinsiz bir coğrafyada okuru ruhsal bir yolculuğa çıkarıyor.
Masalların tanıdık başlangıcı “Bir varmış, bir yokmuş…” ile haritaların çizgileri arasında nasıl bir ilişki kurulabilir? Mürüvvet Türkyılmaz, 0°, Yok Kıta ve Rüya adlı kitabında bu sorudan hareketle gerçekliğin sınırlarını, görünür olanla yok sayılanı ve hayal edilen dünyaları bir araya getiriyor.
Turan Horzum’un editörlüğünü üstlendiği kitap, Ekim 2026’da Pikaresk etiketiyle yayımlandı. Masalların tekerlemelerini haritalar, rüyalar ve sanatçının kendine özgü yazı-çizim diliyle buluşturan anlatı, ütopya ile distopyanın iç içe geçtiği büyülü ve tekinsiz bir coğrafyada ilerliyor. Bir aşka ulaşmaya uzanan ruhsal yolculuk ise bir anın, bir tohumun ve birlikte çıkılan bir yolun neleri değiştirebileceği sorusuyla katmanlanıyor.
Haritaların gösterdiği ve dışında bıraktığı dünya
Haritalar, dünyayı tanımlarken aynı zamanda onun sınırlarını da çizer. Bazı yerler haritalarda vardır; bazılarıysa fiziksel olarak var olmasına rağmen yok sayılır. Masallar da benzer biçimde, hayal edilenle gerçek kabul edilen arasındaki çizgilerden doğar.
Türkyılmaz, bu iki alanı bir araya getirerek modern dünyanın kurduğu zaman ve mekân anlayışını sorguluyor. Haritaları yalnızca yön bulmaya yarayan araçlar olarak değil, dünyanın nasıl düzenlendiğini ve hangi gerçekliklerin görünür kılındığını düşündüren imgeler olarak ele alıyor.
Kitabın coğrafyası, bilinen dünyanın dışında kurulmuş hayali bir yer olmanın ötesinde, gerçekliğin nasıl tanımlandığına ilişkin sorular da taşıyor. Ütopya ile distopyanın iç içe geçtiği bu anlatıda okur, sabit sınırlarla çevrili bir dünyada değil, anlamın yol boyunca değiştiği bir yerde ilerliyor.
Yazı ile çizimin kesiştiği bir anlatı
Mürüvvet Türkyılmaz’ın sanat pratiğinde haritalar, coğrafya, sınırlar, kişisel ve kolektif hafıza önemli bir yer tutuyor. Çizim, video ve yerleştirme gibi farklı mecralarda çalışan sanatçı, haritaların kesin çizgileriyle insanın ve kültürün değişkenliği arasındaki gerilimi araştırıyor.
0°, Yok Kıta ve Rüya, bu birikimi yazıyla buluşturan bir çalışma olarak öne çıkıyor. Sanatçının yazı ve çizimi bir araya getiren anlatım dili, masalın hayal gücünü görsel düşünmeyle yan yana getiriyor. Böylece metin, yalnızca olayların ilerlediği bir hikâye olmaktan çıkarak okurun farklı çağrışımlar arasında dolaşabileceği bir alana dönüşüyor.
Türkyılmaz’ın önceki kitaplarından Varla Yok Arasında da varlık ve yokluk arasındaki gerilimi hatırlatan bir başlık taşıyor. Yeni kitabında ise bu karşıtlık, masalların dili ve haritaların kurduğu coğrafyalar üzerinden yeniden ele alınıyor.
Mürüvvet Türkyılmaz kimdir?
Mürüvvet Türkyılmaz, Bilkent Üniversitesi Güzel Sanatlar alanında eğitim aldı ve aynı üniversitede Poetic Geography başlıklı teziyle yüksek lisansını tamamladı. 1996’dan itibaren uluslararası sergilere katılan sanatçı; çizim, video ve yerleştirme gibi farklı mecralarda üretim yapıyor.
Çalışmalarında toplumsal, kültürel ve psikocoğrafya; haritacılık, sınırlar, yalıtılmışlık ve zaman-mekân ilişkileri üzerine yoğunlaşıyor. Kişisel ve kolektif hafızadan beslenen üretimleri, haritaların çizdiği kesin sınırlarla insanın ve kültürün değişken yapısı arasındaki çelişkilere odaklanıyor.
Sanatçının kişisel sergileri arasında Roma’daki Change+Partner Contemporary’de açılan The Geography of Fear, İstanbul’daki Apel Galeri’deki Unregistered Geographies ve DEPO’daki bilinmeyen bölge, gittiği yere kadar bulunuyor. Türkyılmaz, 2000 yılında farklı disiplinlerden insanları bir araya getiren Açık Masa buluşmalarını da başlattı.